Stemmen tellen

Na afloop van de stemming tellen de leden van elk stembureau (handmatig) de in dat stembureau uitgebrachte stemmen. De leden van het stembureau kunnen bij het tellen van de stemmen geholpen worden door plaatsvervangende leden. Deze zogeheten stemopneming is vrij bij te wonen door kiezers.

Stemmen tellen

(Beeldtitel: Tellen van de stemmen. Mensen staan in een stembureau. Een man en een vrouw legen een stembus. Een rood ingekleurd stemvakje. Een man:)

RUSTIGE MUZIEK

's Avonds om negen uur verklaart de voorzitter van het stembureau de stemming gesloten. Het stembureau blijft overigens open want kiezers kunnen aanwezig zijn bij het tellen van de stemmen.
Wat als eerste gebeurt, is dat de niet gebruikte stembiljetten de onbruikbaar gestempelde stembiljetten, de stempassen de volmachtbewijzen worden ingepakt en verzegeld en pas daarna wordt de stembus geopend.

(Een stapel biljetten stroomt uit een stembus.)

De stembus wordt geleegd en de stembiljetten worden per partij gerangschikt en binnen de partij op lijsttrekker en op overige kandidaten.
Daarna begint het telproces.

(In een razend tempo sorteren mensen papieren en leggen ze op tafeltjes. Beeldtekst: Proces-verbaal.)

DE RUSTIGE MUZIEK SPEELT VERDER

Als het tellen van de stemmen klaar is, dan wordt het proces-verbaal opgemaakt.
De totalen worden voorgelezen door de voorzitter van het stembureau.
Wanneer er kiezers zijn die bezwaren hebben dan moeten die bezwaren in het proces-verbaal worden opgenomen.
Als dat allemaal klaar is dan ondertekenen de leden van het stembureau het proces-verbaal.
Daarna worden alle stembescheiden ingepakt en overgebracht naar het stadhuis voor verdere verwerking.

(De mensen verlaten het stembureau. Het licht gaat uit. Beeldtekst: Kiesraad. www.kiesraad.nl.)

DE RUSTIGE MUZIEK SPEELT VERDER EN STOPT DAN

De voorzitter bewaakt de orde tijdens de zitting. Zie Kieswet art. J. 35 en J 37.

Nadat de stemming om 21.00 uur is geëindigd, begint het stembureau met het tellen en vervolgens verzegelen van alle ingeleverde materialen (stempassen en volmachtbewijzen) en de niet-gebruikte stembiljetten. Pas als dat achter de rug is, wordt de stembus geopend en worden de stembiljetten geteld. Zie Kieswet art. N 2 en art. N 3.

Tellen stembiljetten

Het stembureau telt de aantallen uitgebrachte geldige stemmen op kandidaten, blanco stemmen en ongeldige stemmen, het aantal stemmen per lijst en het aantal stemmen per kandidaat. Ongeldig zijn de stembiljetten waarop meer dan één witte stip rood is gemaakt of waarop bijvoegingen zijn geplaatst waardoor de kiezer kan worden geïdentificeerd. Ook noteert het stembureau of er een verschil is tussen het aantal tot de stemming toegelaten kiezers en het aantal in de stembus aangetroffen stembiljetten. Zo mogelijk wordt voor eventuele verschillen een verklaring gegeven. Daarna stellen de leden van het stembureau de aantallen geldige stempassen en volmachtbewijzen vast. Al deze gegevens komen in het proces-verbaal.

Eventuele bezwaren in proces-verbaal

Tijdens de zitting van het stembureau - en dus ook bij het tellen van de stemmen - kunnen aanwezigen eventuele bezwaren naar voren brengen. Het stembureau neemt de bezwaren op in het proces-verbaal. De burgemeester brengt de processen-verbaal vervolgens direct over naar het hoofdstembureau. Ook worden afschriften van deze processen-verbaal ter inzage gelegd in het gemeentehuis.

Zie Kieswet art. N 1, N 5, N 6, N 7, N 8, N 9, N 10, N 11 en N 12.

Uitslagberekening centraal stembureau

Twee dagen na de dag van de stemming stelt het centraal stembureau in een openbare vergadering de uitslag van de gemeenteraadsverkiezing vast. Zie Kieswet art. O 1 en art. P 1. Ook wijst het centraal stembureau de zetels toe aan de verschillende kandidaten, rekening houdend met uitgebrachte voorkeurstemmen. Zie verder bekendmaking uitslag.