Beoordeling kandidatenlijsten

Op de dag van de kandidaatstelling leveren partijen - tussen 9.00 en 17.00 uur - hun kandidatenlijsten in bij het centraal stembureau. De Kiesraad (centraal stembureau) controleert vervolgens de geldigheid van de kandidatenlijsten, de daarop voorkomende kandidaten en de partijnaam ('aanduiding').

Beeld: Kiesraad

Niet-openbare zitting: onderzoek ingeleverde kandidatenlijsten

Het onderzoek naar de kandidatenlijsten gebeurt in een niet-openbare zitting van het centraal stembureau op de dag na de dag van kandidaatstelling. Zie Kieswet art. I 1. Het centraal stembureau legt de kandidatenlijsten en ondersteuningsverklaringen direct na het onderzoek van de lijsten ter inzage samen met het proces-verbaal van de zitting. Zie Kieswet art. I 3 en Kieswet art. I 18.

Verzuimen

Als er bij de beoordeling van de lijsten verzuimen blijken - er ontbreken bijvoorbeeld stukken -  dan stelt de Kiesraad de inleveraar van de lijst hiervan op de hoogte. Hij of zij kan dan binnen twee dagen de verzuimen herstellen door de ontbrekende of onvolledige stukken aan te vullen bij de Kiesraad. Zie Kieswet art. I 2.  

Wanneer is een kandidatenlijst ongeldig

Een kandidatenlijst is ongeldig als:

  1. deze niet op de dag van de kandidaatstelling tussen 09.00 en 17.00 uur bij het betreffende centraal stembureau persoonlijk is ingeleverd
  2. het bewijs van storting van de waarborgsom niet is ingeleverd (indien vereist)
  3. er onvoldoende ondersteuningsverklaringen zijn ingeleverd (indien vereist)
  4. de lijst niet voldoet aan het bij ministeriële regeling vastgestelde model
  5. de lijst niet persoonlijk is ingeleverd door een kiezer
  6. de inleveraar zich niet heeft geïdentificeerd
  7. alle kandidaten zijn geschrapt

Herstelbare verzuimen

Een aantal van deze redenen tot schrapping is herstelbaar (2, 3, 5, 6).  Dit houdt in dat de inleveraar van de kandidatenlijst ontbrekende of onvolledige stukken binnen twee dagen kan aanvullen bij het centraal stembureau. Als deze verzuimen niet hersteld zijn, leiden ze later alsnog tot schrapping van de kandidaat.

Zie Kieswet art. I 5. Voor Eerste Kamerverkiezing: Kieswet art. S 3.

Openbare zitting: geldigheid kandidatenlijsten

Drie dagen na de niet-openbare zitting beslist het centraal stembureau in een openbare zitting over de geldigheid van de lijsten, de daarop voorkomende kandidaten, en de aanduidingen. Zie Kieswet art. I 4. Ook nummert het centraal stembureau de kandidatenlijsten. Zie Kieswet art. I 11 en Kieswet art. I 12. Het proces-verbaal (papieren verslag) van deze openbare zitting wordt op deze website gepubliceerd. Ook wordt het proces-verbaal ter inzage gelegd bij de Kiesraad. Zie Kieswet art. I 18.

Gebruik van OSV2020

Het centraal stembureau maakt voor het inlezen, onderzoeken en vaststellen van kandidatenlijsten gebruik van Ondersteunende Software Verkiezingen (OSV2020). Ook faciliteert OSV2020 het aanmaken van verzuimbrieven aan politieke partijen en de vereiste processen-verbaal voor beoordeling en vaststelling van kandidatenlijsten.

Beroep bij de Raad van State

Tegen de beslissingen over de geldigheid van de kandidatenlijsten kan elke belanghebbende en kiezer binnen 4 dagen beroep instellen bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State. Zie Kieswet art. I 7. Er is geen beroep mogelijk tegen de beslissing van het centraal stembureau over de nummering van de kandidatenlijsten.

Vernietiging kandidatenlijsten en ondersteuningsverklaringen

Het centraal stembureau vernietigt de ingeleverde kandidatenlijsten en de daarbij horende stukken, met uitzondering van de instemmingsverklaringen, na de vaststelling van de uitslag. Van de vernietiging wordt proces-verbaal opgemaakt. Zie Kieswet art. I 19.