Bij de verkiezingen voor Provinciale Staten en waterschappen in 2027 gaan alle gemeentelijk stembureaus gebruikmaken van Abacus, de nieuwe software voor het berekenen van verkiezingsuitslagen.
Beeld: © Kiesraad
Wim Kuijken, voorzitter Kiesraad: “Met de ontwikkeling van Abacus zetten we een goede stap in de modernisering van onze verkiezingssoftware. Zorgvuldigheid staat hierbij altijd voorop. Door de software stapsgewijs in te zetten en uitvoerig te laten testen door zowel gebruikers als externe experts, kunnen we met deze nieuwe ondersteunende software zorgen voor een betrouwbare uitslagvaststelling.”
Ontwikkeling Abacus
De Kiesraad ontwikkelt Abacus, een nieuw softwareprogramma voor het berekenen van verkiezingsuitslagen. Abacus vervangt op termijn de module Uitslagvaststelling van OSV2020 (OSV2020-U).
De Kiesraad ontwikkelt Abacus intern en open-source. Hierbij werkt het ontwikkelteam nauw samen met gebruikers en experts van het proces van uitslagvaststelling, om de software zo goed mogelijk aan te laten sluiten op de praktijk. Dit is een verbetering ten opzichte van de software OSV2020, dat minder goed aansluit op de praktijk en als minder gebruiksvriendelijk wordt ervaren.
Stapsgewijze en gecontroleerde invoering
Bij de gemeenteraadsverkiezingen in 2026 hebben 14 gemeentelijk stembureaus de software gebruikt voor het invoeren en optellen van de stemmen. De ervaringen van deze gemeenten met Abacus zijn positief.
De Kiesraad breidt de schaal van de inzet stapsgewijs uit. Bij de komende verkiezingen gebruiken alle gemeentelijk stembureaus Abacus. Daarnaast gebruiken ook de centraal stembureaus van de waterschappen Abacus voor het controleren van de optellingen en het berekenen van de uitslag en de zetelverdeling. Op deze manier kan het bureau van de Kiesraad goed controleren of de software correct en naar behoren functioneert.
Onafhankelijke toetsing
Voordat de software wordt gebruikt, vinden er 2 onafhankelijke externe toetsen plaats:
- Penetratietest: een externe partij onderzoekt de digitale veiligheid van de software
- Wettelijke toets: een externe partij controleert of de software volledig voldoet aan de wettelijk gestelde kaders en eisen.
De rapporten van deze toetsen worden gepubliceerd op de website van de Kiesraad.