Advies wijziging Kiesregeling i.v.m. openbaar maken processen-verbaal

De Kiesraad adviseert om in het vervolg bij het vaststellen van modellen (formulieren) rekening te houden met de tijd – tenminste zes maanden – die nodig is om deze zorgvuldig in de Ondersteunende Software Verkiezingen (OSV) door te voeren. Ook vraagt de Raad in zijn advies aandacht voor de manier waarop kiezers het proces-verbaal van een stembureau kunnen inzien. Tot slot vraagt de Raad aan de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) om te heroverwegen of bezwaren van kiezers altijd anoniem moeten zijn in de processen-verbaal.

De Raad stelt voor om altijd dezelfde spelregels aan te houden bij het noteren van bezwaren van kiezers. Hij is vanuit het oogpunt van transparantie en controleerbaarheid geen voorstander van een verbod op het noteren van persoonsgegevens van deze kiezers in de processen-verbaal. Daarom adviseert de Kiesraad om het wetsvoorstel op dit punt aan te passen.

Inzien proces-verbaal stembureau

Op dit moment is in de wet geregeld dat kiezers de processen-verbaal van de stembureaus in het gemeentehuis kunnen inzien. In de nabije toekomst publiceren gemeenten deze documenten online. Alleen de ondertekening van het proces-verbaal door de stembureauleden maken gemeenten dan niet openbaar. In gemeenten waar geëxperimenteerd wordt met het tellen van stemmen op één centrale locatie is het anders geregeld. Die gemeenten maken de afzonderlijke processen-verbaal van elk stembureau niet openbaar. Het proces-verbaal van het gemeentelijk stembureau wordt wel online gepubliceerd. De Kiesraad geeft aan dat als het de bedoeling is dat de ondertekening van de processen-verbaal van gemeentelijk stembureaus ook niet langer wordt gepubliceerd, op korte termijn een wijziging van het Tijdelijk experimentenbesluit stembiljetten en centrale stemopneming nodig is.