Bekendmaking uitslag

Het centraal stembureau (de Kiesraad) stelt de officiële uitslag vast in een openbare zitting. Bij verkiezingen voor de Tweede Kamer gebeurt dit meestal op de maandag na de dag van stemming. Op de avond van de dag van stemming wordt een voorlopige, niet-officiële uitslag in de media gepresenteerd. Deze is gebaseerd op sneltellingen van de stembureaus.

zitting Kiesraad
Beeld: Kiesraad

De processen-verbaal van de stembureaus worden binnen een gemeente verzameld. Gemeenteambtenaren totaliseren de stemmen voor de gemeente en sturen deze lijst met totalen naar het hoofdstembureau van de kieskring waartoe de gemeente behoort. Ook worden deze stukken op de gemeentelijke website gepubliceerd.

Zitting hoofdstembureau

Twee dagen na de stemming stellen de hoofdstembureaus in een openbare vergadering het totaal aantal uitgebrachte stemmen, de aantallen stemmen per lijst en per kandidaat vast. Op deze zittingen kunnen aanwezigen eventuele bezwaren inbrengen. De hoofdstembureaus sturen het proces-verbaal met alle tellingen en eventuele bezwaren naar het centraal stembureau (de Kiesraad). Daarnaast publiceert het hoofdstembureau het proces-verbaal (met weglating van de ondertekening) op internet.

Zitting centraal stembureau (Kiesraad)

In een openbare zitting stelt de Kiesraad op basis van de processen-verbaal van de hoofdstembureaus de uitslag van de verkiezing vast. Kiezers kunnen tijdens deze zitting mondeling bezwaren inbrengen. Van de zitting wordt proces-verbaal opgemaakt. Hierin staan de uitslag van de verkiezing en de eventueel door de kiezers ingebrachte bezwaren. Het centraal stembureau maakt het proces-verbaal van de verkiezingsuitslag (met weglating van de ondertekening) direct na de zitting openbaar. Zie Kieswet art. P 23.

Geloofsbrievenonderzoek en definitieve uitslag

Na de bekendmaking van de uitslag door de Kiesraad onderzoekt de  Commissie voor het Onderzoek van de Geloofsbrieven van de Tweede Kamer of het centraal stembureau de uitslag goed heeft vastgesteld en op basis daarvan de juiste kandidaten benoemd heeft verklaard. De Commissie Geloofsbrieven onderzoekt hiervoor alle circa 9.000 processen-verbaal van de gemeentelijke stembureaus en rapporteert daarover aan de Tweede Kamer in oude samenstelling. De uitslag van de Tweede Kamerverkiezing is onherroepelijk nadat de Kamer de nieuwe leden heeft toegelaten. Er kan in Nederland geen beroep bij een rechter worden ingesteld tegen de vaststelling van de uitslag.

De uitslagen van Tweede Kamerverkiezingen staan in de Databank verkiezingsuitslagen van de Kiesraad.