Stempas

Kiezers krijgen - uiterlijk 14 dagen voor de verkiezingen - op hun huisadres een uitnodiging om te stemmen: een stempas. Met een stempas kan de kiezer in elk stembureau binnen de gemeente stemmen. Ook kan de kiezer zijn stem uitbrengen in een andere gemeente binnen de grenzen van de provincie, hiervoor kan door de gemeente een kiezerspas worden verstrekt. De kiezer neemt de stempas of kiezerspas op de dag van stemming mee naar het stembureau, samen met een identiteitsbewijs. Dit mag overigens ook een maximaal 5 jaar verlopen ID-bewijs zijn. Is een kiezer niet in de gelegenheid om zelf zijn stem uit te brengen, dan kan hij dit bij volmacht door een andere kiezer laten doen. Die gevolmachtigde kan ook in een andere gemeente binnen dezelfde provincie wonen.

foto Vrouw met stempas in stembureau

Op de stempas staat het adres van het voor de kiezer dichtstbijzijnde stembureau. Dit neemt niet weg dat een kiezer in een stembureau naar keuze binnen de gemeente zijn stem kan uitbrengen.

Bij verhuizing

Als een kiezer in verkiezingstijd verhuist, kan het zijn dat hij nog moet stemmen in zijn oude gemeente. Het adres waarop de kiezer op de dag van kandidaatstelling officieel staat ingeschreven, bepaalt waar hij moet stemmen. Op dit adres wordt ook de stempas bezorgd. Zie Kieswet art. J 7. De kiezer kan ook een kiezerspas aanvragen. Daarmee kan hij stemmen binnen het hele gebied waarvoor de verkiezing geldt: de hele provincie dus. In dat geval kan met een kiezerspas dus ook in de nieuwe gemeente worden gestemd. De kiezer kan ook iemand uit zijn oude woonplaats machtigen om namens hem te stemmen.

Vervangende stempas

Een kiezer die ten onrechte geen stempas heeft ontvangen of zijn stempas is verloren, kan bij de gemeente waar hij op de dag van kandidaatstelling woonde een nieuwe stempas aanvragen. Dat kan zowel schriftelijk als mondeling. Een schriftelijke aanvraag moet uiterlijk 5 dagen voor de stemming ontvangen zijn. Een mondelinge aanvraag kan tot één dag voor de stemming 12.00 uur worden ingediend. Bij de aanvraag moet een kopie van een geldig legitimatiebewijs worden getoond. Zie Kieswet art. J 8.

Kenmerken stempas

Op elke stempas staat een volgnummer. Ook heeft een stempas een aantal echtheidskenmerken, om misbruik te voorkomen: kleurendruk, speciaal papier, watermerken en dergelijke. In een model (Model J 7) is vastgelegd welke informatie op de stempas moet staan.

Kiesrecht daklozen

Om te kunnen stemmen, is een stempas nodig. Die worden door de gemeente verstrekt aan de hand van de Basisregistratie Personen (BRP). Als iemand dakloos is, staat hij mogelijk niet in de BRP vermeld. Hij ontvangt dan geen stempas en kan dus niet stemmen. Staat een dakloze wel in de BRP vermeld (bijvoorbeeld met een briefadres), dan kan hij contact opnemen met de gemeente of met de persoon die woont op het briefadres over het ontvangen/ophalen van de stempas.