Adviezen en publicaties

Hoe wordt de uitslag bij de Tweede Kamerverkiezing 2017 vastgesteld?

Bij de Tweede Kamerverkiezing 2017 wordt, net als bij voorgaande verkiezingen, in de stembureaus handmatig gestemd en geteld. Wel is nieuw dat gemeenten, hoofdstembureaus en het centraal stembureau vervolgens de uitslagen op partijniveau handmatig uitrekenen. Ze mogen daarnaast alleen software (Ondersteunende Software Verkiezingen) gebruiken voor het controleren van die tellingen, en voor het doorrekenen op kandidaatsniveau. Het doorgeven van de tellingen gebeurde door de stembureaus al (alleen) op papier. Nu mogen stemtotalen ook door gemeenten en hoofdstembureaus alleen nog op papier worden doorgegeven. Alle stukken waarop de einduitslag is gebaseerd, worden ter inzage gelegd of op internet gepubliceerd. Zo is de uitslag voor iedereen te controleren. Hoe gaat dat verder in zijn werk?  

Tijdslijn vaststelling uitslag Tweede Kamerverkiezing 2017Van openen stembureaus tot bekendmaking officiële verkiezingsuitslag

15 maart 2017 – 21 maart 2017

Waarborgen

Elke stap in het vaststellen van de verkiezingsuitslag (tellingen stembureaus, hoofdstembureaus, centraal stembureau zitting) wordt vastgelegd in een proces-verbaal. Deze worden ter inzage gelegd of online gezet. De zittingen van hoofdstembureaus centraal stembureau zijn openbaar. Kiezers kunnen daar eventuele bezwaren naar voren te brengen. Deze bezwaren worden opgenomen in het proces-verbaal.
* Het (beperkte) gebruik van software als rekenhulpmiddel moet aan verschillende (deels extra) eisen. Zo wordt de software alleen gebruikt op computers die niet met internet zijn verbonden. Elke stap wordt geverifieerd door een tweede persoon (‘vier ogen principe’). En er vindt geen digitale overdracht van tellingen meer plaats.