Inhoud pagina: Volmacht
Introductie
Als de kiezer niet in de gelegenheid is zelf te gaan stemmen - bijvoorbeeld door werk, ziekte of vakantie - kan hij een andere kiezer machtigen dit voor hem te doen. Met de stempas kan hij een volmacht geven aan iemand die in dezelfde gemeente woont. Dit wordt ook wel een 'onderhandse volmacht' genoemd. Ook is het mogelijk schriftelijk een volmacht aan te vragen.
Content
Het initiatief tot het verlenen van een volmacht ligt nadrukkelijk bij de kiezer, en niet bij zijn gemachtigde. Het is verboden om volmachtstemmen te ronselen (stelselmatig kiezers vragen namens hen te mogen stemmen). Zie kiesrechtdelicten.
Onderhandse volmacht
Om een machtiging te geven, gebruikt een kiezer het gedeelte van stempas (achterzijde) dat hiervoor is bestemd. Kiezer en gemachtigde moeten beiden tekenen. Bij het stemmen dient de gemachtigde een (kopie van het) geldig identiteitsbewijs over te leggen. Een volmachtgever die uiteindelijk toch in in de gelegenheid is om zelf te gaan stemmen kan de onderhandse volmacht intrekken. In dat geval moet de volmachtgever zijn tot volmacht omgezette stempas terugvragen bij de gemachtigde. Met deze stempas wordt hij tot de stemming toegelaten. Zonder stempas zal hij niet kunnen stemmen.
Schriftelijke volmacht
Om een schriftelijke volmacht aan te vragen, stuurt de kiezer uiterlijk veertien dagen voor de verkiezing een verzoekschrift naar de burgemeester van de gemeente waar hij woont (zie Kieswet art. L8). Hiervoor is een formulier beschikbaar (model L8). Dit is aan te vragen bij de gemeente. De kiezer en degene die hij machtigt vullen allebei een deel van dit formulier in. Als de gemachtigde niet in dezelfde gemeente staat geregistreerd, dan haalt hij bij zijn eigen gemeente een verklaring dat hij daar als kiezer staat geregistreerd. Deze verklaring moet met het verzoek worden meegestuurd. Faxen of mailen is niet toegestaan. De gemachtigde ontvangt bij inwilliging van het verzoek een volmachtbewijs waarmee hij namens de andere kiezer kan stemmen. Het is niet mogelijk om een schriftelijke volmacht in te trekken. Als een volmacht schriftelijk is aangevraagd wordt de de stempas van de volmachtgever immers ongeldig verklaard (zie Kieswet art. J 7a). Het volgnummer van zijn stempas wordt vervolgens op de lijst van ongeldige stempassen geplaatst, waardoor het niet langer mogelijk is dat de volmachtgever zijn stem nog uitbrengt.
De gemachtigde
De persoon die wordt gemachtigd, de gemachtigde, mag maximaal twee volmachten aannemen. Hij kan de volmachtstem alleen tegelijkertijd met zijn eigen stem uitbrengen. De gemachtigde moet op de dag van de kandidaatstelling als kiezer zijn geregistreerd binnen het gebied waarvoor de verkiezing geldt. Zie Kieswet, art L8.
Meer informatie?
Hoofdstuk L van de Kieswet is in zijn geheel gewijd aan het stemmen bij volmacht.
